แนะนำอาหารไทยชาววัง

Flor_04สวัสดีค่ะ วันนี้จะมาแนะนำอาหารไทยชาววังกัน Flor_04

อาหารไทยชาววังนั้นปัจจุบันอาจจะหารับประทานได้ยากเพราะอาหารไทยชาววังต้นตำรับนั้นต้องใช้กรรมวิธีที่ละเอียดอ่อนมากในการทำ มีขั้นตอนการทำที่หลากหลาย ต้องใช้ความประณีตละเอียดอ่อนในทุกขั้นตอนการปรุงกระทั่งการแกะสลักจัดจานอย่างสวยงามก่อนเสิร์ฟขึ้นโต๊ะ นับว่าอาหารชาววังถือเป็นความภาคภูมิใจของประเทศไทย  วันนี้เราจึงจะยกตัวอย่างอาหารชาววังที่ขึ้นชื่อมานำเสนอกัน แต่ก่อนที่จะยกเมนูอาหารชาววังมานำเสนอ ขอบอกกล่าวประวัติความเป็นมาของอาหารไทยชาววังให้ทราบกันก่อนค่ะ

630

ความเป็นมา :อาหารชาววัง หรือที่เรียกอีกอย่างว่า “กับข้าวเจ้านาย” แต่เดิมนั้นหมายถึงอาหารที่คิดค้นโดยผู้คนในรั้วในวัง หากย้อนไปดูตามประวัติศาสตร์ อาหารชาววังเริ่มเป็นที่รู้จักอย่างแพร่หลายตั้งแต่ต้นยุครัตนโกสินทร์เมื่อเจ้านายฝ่ายในหลายพระองค์รับหน้าที่จัดทำ “พระเครื่องต้น” หรืออาหารสำหรับพระมหากษัตริย์ พระมเหสี และพระเจ้าลูกเธอ โดยปกติแล้วอาหารชาววังจะมีลักษณะพื้นฐานใกล้เคียงกับอาหารชาวบ้าน แต่จะเน้นวัตถุดิบที่สดใหม่และมีกรรมวิธีในการปรุงที่ซับซ้อนและประณีตมากกว่าอาหารทั่วไป ลาลูแบร์ ราชทูตจากประเทศฝรั่งเศส สมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราชจดบันทึกไว้ว่าอาหารชาววังก็คืออาหารชาวบ้าน แต่มีการนำเสนอที่สวยงาม เช่น ปลาไม่มีก้าง ไก่ไม่มีกระดูกหรือของแข็ง ผักต้องพอดีคำ เนื้อสันต้องเป็นสันใน ฯลฯ จากตำรับชาววังที่มีอยู่เฉพาะในพระบรมมหาราชวังเท่านั้น เมื่อวังเจ้านายได้ขยับขยายออกไปอยู่ภายนอก แต่ละวังจึงได้สร้างสรรค์ตำรับอาหารของตนเองขึ้นมา กลายเป็นเอกลักษณ์เฉพาะวังไป สูตรอาหารชาววังเริ่มแพร่ขยายไปตามวงขุนนางข้าราชการที่ใกล้ชิดกับวังจนเกิดเป็นอาหารชาววัง แบบประยุกต์ที่มีความหลากหลายมากยิ่งขึ้น แต่ยังคงความพิถีพิถันซึ่งเปรียบเสมือนหัวใจของอาหารชาววังเช่นเดิม อาหารชาววังถือเป็นหนึ่งในสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่แสดงถึงความประณีตและวิจิตรบรรจงแบบ ไทย หากเปรียบกับศิลปะแล้ว อาหารชาววังจึงเป็นเหมือนศิลปะชั้นสูงที่คนทั่วไปเข้าถึงได้ง่าย เนื่องจากมีให้ลิ้มลองอยู่ทั่วไป โดยเมนูเด็ดที่สามารถหาชิมได้ง่าย

 อาหารไทยชาววัง ยกตัวอย่างเมนูอาหารมาดังนี้ค่ะ

Bussaracum-Royal-170749

ของว่างบุษราคัม

เมนูเริ่มต้น เมนูแรกนี้ จะประกอบไปด้วย ของว่างแบบไทยแท้ สูตรชาววัง 5 รายการด้วยกัน อันประกอบด้วย ช่อม่วง แป้งปั้น 2 สี ระหว่าง ม่วงจากดอกอัญชัน กับ ขาวแบบธรรมชาติ ใส่ไส้ไก่ผัด ที่ได้รับการปรุงรสมาเป็นอย่างดี วิจิตรด้วยการปั้นและแต่งให้เป็นรูปดอกไม้สีม่วง ดูสวยเก๋ , กระทงทอง กระทงน้อยทำด้วยแป้งทอดกรอบอย่างบาง สานมาเป็นรูปกระทงใบน้อย ภายในกระทงบรรจุ ข้าวโพด แครอท ถั่วลันเตา กุ้งและหมูสับผัด แต่งหน้าด้วยผักชีและพริกซอย สีสันดูน่ารับประทาน  , ถุงเงินยวง  กุ้งเด้งที่ได้รับการปรุงรสมาเป็นอย่างดี ถูกห่อหุ้มด้วยฟองเต้าหู้อย่างบางสวยทอดกรอบ ใส่ลงมาในกระทงใบตองเย็บมืออย่างปราณีต ภายในกระทงใบตองรองด้วยน้ำจิ้ม ทำให้ 1 คำของถุงเงินยวง อร่อยโดยไม่ต้องปรุงเพิ่มแต่อย่างใด , หรุ่ม ของว่างชื่อแปลก หาทานยากนี้  ตัวไส้ทำด้วยหมูสับและปูผัดปรุงรส เสร็จแล้วนำมาห่ออย่างปราณีตบรรจงด้วยแผ่นไข่ รูปตาข่ายแบบซีทรู ซึ่งจะต้องทำด้วยไข่เป็ดเท่านั้น จึงจะได้สีสันและความสวยงาม  และ สุดท้ายสำหรับของว่างสำรับนี้ คือ  กุ้งซ่อนกลิ่น  เมนูสูตรเฉพาะของทางร้าน ที่ได้ประยุกต์จากอาหารไทยโบราณ ภายในประกอบด้วย กุ้งสับ  ขิงซอย หอมแดง เคล้ากับมะนาว และ เกลือ ลักษณะคล้ายพล่ากุ้ง แต่เน้นกลิ่นและรสชาติของตะไคร้  เสร็จแล้วนำมาห่อด้วยผักสลัด แต่งฐานด้วยแตงกวา และแต่งหน้าด้วยพริกสี ยึดให้อยู่เป็นคำเดียวกันด้วยไม้กลัด ซึ่งทางร้าน บอกว่า ต้องเป็น ไม้กลัดที่ทำจากทางมะพร้าว ที่เหลาเองเท่านั้น

tips-11-2น้ำพริกลงเรือ

คิดค้นโดยเจ้าจอมหม่อมราชวงศ์สดับ ลดาวัลย์ แห่งวังสวนสุนันทา ตามตำนานเล่าว่าเจ้านายของพระองค์ทรงพายเรือเล่น แล้วเมื่อถึงพลบค่ำก็ทรงโปรดจะเสวยในเรือ เจ้าจอมไม่ได้ตระเตรียมอะไร พบอะไรในห้องเครื่องก็นำมาผัดผสมกันอย่างง่ายๆ น้ำพริกลงเรือสูตรดั้งเดิมจึงเป็นการนำน้ำพริกกับปลามาผัดรวมกับหมูหวาน โปะด้วยไข่แดงเค็ม

tips-11-3

ข้าวแช่

ข้าวแช่ซึ่งแต่เดิมเป็นอาหารของชาวมอญถูกนำมาประยุกต์ให้เป็นอาหารชาววังเมื่อมีการจัดทำข้าวแช่เสวยถวายพระบาทสมเด็จ พระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 5 ซึ่งพระองค์ทรงโปรดมาก ข้าวแช่ชาววังสูตรดั้งเดิมปรุง โดยการนำข้าวสารที่ดีที่สุดไปซาวถึง 7 ครั้ง จากนั้นนำมาแช่น้ำเย็นลอยดอกไม้ให้มีกลิ่นหอม รับประทานคู่กับเครื่องเคียงอย่างลูกกะปิทอด พริกหยวกสอด เนื้อเค็มฝอยผัดหวาน ผักกาดเค็มผัดหวาน ปลาแห้งผัดหวาน รวมถึงผักสดแกะสลัก ปัจจุบันนี้ หนึ่งในร้านอาหารที่ขึ้นชื่อเรื่องข้าวแช่ คือ เดวา บาย ม.ล. ขวัญทิพย์ เทวกุล ที่ได้ชื่อว่าเป็น “ข้าวแช่ตำรับวังเทวะเวสม์” ที่มีเครื่องเคียงรสเด็ดอย่างปลาช่อนแห้งผัดกับน้ำตาลและพริกหวานยัดไส้

tips-11-4

หรุ่ม

อาหารชาววังที่ปรากฏอยู่ในกาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน ซึ่งเป็นพระราชนิพนธ์ของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 2 นี้ถือเป็นของว่างอย่างหนึ่ง ซึ่งปัจจุบันหารับประทานได้ยากเนื่องจากมีขั้นตอนในการทำยุ่งยาก เริ่มจากผัดหัวหอมและหมูบดเข้ากับกระเทียม รากผักชีและพริกไทยโขลก จากนั้นห่อด้วยไข่ที่เหวี่ยงบนกระทะจนกลายเป็นร่างแหให้เป็นสี่เหลี่ยมพอดีคำ

tips-11-5

ถุงทอง

อาหารว่างยอดนิยมที่นอกจากมีรสชาติอร่อยแล้วยังมีชื่อที่เป็นสิริมงคลด้วย ทำโดยใช้แป้งแผ่นห่อไส้ที่ประกอบด้วยหมูสับ กุ้งสับ เห็ดหอม แห้ว น้ำตาล รากผักชี กระเทียม น้ำปลา และซีอิ๊วขาวมาผัดรวมกันให้เป็นถุงขนาดพอดีคำ แต่บางสูตรอาจจะเป็นไส้สดก็ได้ เสิร์ฟคู่กับน้ำจิ้มบ๊วยหรือน้ำจิ้มไก่

tips-11-6

กลีบลำดวน

ขนมชาววังทำโดยผสมแป้ง น้ำตาลและน้ำมันเข้าด้วยกัน แล้วนวดส่วนผสมให้เข้ากันก่อนที่จะปั้นแป้งเป็นก้อนกลมๆ จากนั้นค่อยใช้มีดแกะสลักให้ก้อนกลมนั้นกลายเป็นกลีบดอกไม้ แล้วจึงนำไปอบควันเทียน เนื่องจากเป็นสัญลักษณ์ของชื่อเสียงที่ขจรขจาย ขนมกลีบลำดวนจึงถูกจัดให้เป็นขนมมงคลที่มักจะปรากฏอยู่ในงานแต่งงาน

 

tips-11-7

อาลัว

ขนมชนิดนี้มีต้นกำเนิดมาจากประเทศโปรตุเกส นำเข้ามาเผยแพร่ในไทยโดยคุณท้าวทองกีบม้า ภริยาเจ้าพระยาวิชาเยนทร์ ชาวโปรตุเกสที่เข้ามารับราชการในราชสำนักของสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ขนมอาลัวทำจากแป้ง ผิวด้านนอกเป็นน้ำตาลแข็ง ส่วนด้านในเป็นแป้งหนืด ด้วยกลิ่นและรสชาติที่หอมหวาน รวมถึงหน้าตาที่เป็นสีพาสเทลน่ารัก จึงกลายเป็นขนมยอดนิยมไปโดยปริยาย

recfood973_0_normal

ล่าเตียง 

ล่าเตียงเป็นอาหารว่างของไทย มีชื่ออยู่ในกาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน พระราชนิพนธ์ในเกล้ารัชกาลที่ 2 ไส้ทำจากเนื้อสัตว์และผัก ห่อด้วยแพไข่ เสริฟ์เป็นคำๆ

จะพบได้ว่าอาหารไทยชาววังนั้นมีความสวยงามและน่ารับประทานมากๆ ควรจะหาวิธีสืบทอดและอนุรักษ์อาหารไทยชาววังไว้ให้รุ่นลูกหลานได้รับประทานและเรียนรู้สืบไป

ขอบคุณข้อมูลและรูปภาพสวยๆจากอินเตอร์เน็ต

 

sw6

Advertisements